İsrail-ABD gemilerinin Körfez’e yaptıkları yığınağı bildiren ve savaş tatbikatlarını ortaya koyan “İsrail İran’a saldıracak mı?”başlıklı yazı sıcaklığını korurken yeni bir haber ciddi yankılar yarattı.

İpler daha da gerildi. Yazının erken bir doğrulanması olarak düşünülebilir mi, 7 Şubatta, İran Cumhurbaşkanı Ahmedinejad zenginleştirilmiş uranyum üretilmesi için talimat verdiğini açıkladı. Bunu, İran'ın nükleer bomba üretme kapasitesine ulaşması için çok önemli bir adım saymak yerindedir. Cevap gecikmemiştir, görünüyor.

Haber, Amerikan basınında yeni tartışmalara kapı aralayacaktır. Amerika’nın İran’ın nükleer çalışmalarına karşı çıktığı, bu çalışmaları engellemek için de diplomatik yolları denediği biliniyor. Amerika’nın sadece diplomatik yollarla kendisini sınırladığını düşünmek ise ciddi bir hatadır. Öte yandan, bilinen, askeri olmayan yollarla ve bölgenin kritik bazı dengeleriyle oynayarak İran’ı durdurmak istediğidir. New York Times’tan okunabilir, Ahmedinejad’ın çıkışından sonra Amerikan Dışişleri Bakanı Gates şunları söylüyor:

“…we must still try and find a peaceful way to resolve this issue,” …“the only path that is left to us at this point, it seems to me, is that pressure track. But it will require all of the international community to work together.”

(http://www.nytimes.com/2010/02/09/world/middleeast/09iran.html?hp)

Gates, bu meseleye ilişkin olarak, hala barışçıl bir çözüm bulmak zorunda olduklarını hatırlatıyor. Kendilerine kalan tek yolun ise uluslararası toplumun da desteğiyle birlikte baskı uygulamak olacağını söylüyor. New York Times’tan öğrendiğimize göre; Gates , İran’a karşı olası bir İsrail saldırısını engelleyeceğinizin garantisini verebilir misiniz yollu sorulan soruya doğrudan(-direct-) bir cevap vermediğini de söylüyor.

Türkiye bu yaşananların neresindedir?

Türkiye’de son yaşanan gelişmelerin ne kadar dikkate alındığı ciddi bir soru işareti olarak durmaktadır. Ancak Semih İdiz, 8 Şubat tarihli yazısını buna ayırmış görünüyor. İran ile Amerika ilişkilerinde köprü olmak arzusuyla yanıp tutuştuğunu ifade eden AKP’nin, bunu gerçekleştirmesinin pek yolunun kalmadığını söylüyor ve bu doğrudur. Ancak devamında AKP’nin bu köprü görevinin ötesinde İran’la yakınlaştığını ve batının gözüne battığını da ekliyor ki, su götürür. Türkiye’nin Amerika’nın biçtiği görevlere atılması batıda hep “takdir” sebebidir. Ancak İdiz’in esas işareti bunlar değil. İdiz, yukarıda adı geçen ABD Savunma Bakanı Gates’in Ankara’da Türkiye’ye kurulması istenen “füze kalkanı” konusunu gündeme getirmesini hatırlatıyor, yerindedir. Türkiye bu ve benzeri tartışmalara yakın zamanda gebedir.

Basında bu konuya değinen bir başka yazı da Radikal’de Ceyda Karan imzasıyla yayımlanmış. Obama’nın Neocon’ların kıskacında olduğunun altını çizen yazı haklı noktalar barındırmaktadır. Son gelişmeler Amerikan basınında yeni tartışmalara kapı aralayacaktır, Neoconların Obama çizgisine ciddi anlamda yüklenecekleri anlamındadır.

Sıcak gündemde sıcak ziyaret

Tüm bu yaşananların ortasında İstanbul’da NATO savunma bakanları toplantısı gerçekleştirildi. Toplantıya kimler mi katıldı, ABD-NATO güçleri komutanı Stanley McChrystal ve ABD Savunma Bakanı Robert Gates. Hem McChrystal ve hem de Gates yaptıkları açıklamalarla toplantıya damgalarını vurdular. Açıklamalar Türkiye’yi okşarcasına kibar ve naif’ti.

Burada küçük bir hatırlatma yapmak yerindedir, aynı gün Türkiye’de bir başka askeri davetli bulunmaktadır. Kendisi ,çuvalcı general olarak da bilinen Türk askerine Süleymaniye baskınıyla çuval giydiren Odierno’dur. Odierno’nun sadece hükümet yetkilileri ve İçişleri Bakanı ile değil aynı zamanda MHP’li Oktay Vural ve CHP’li Onur Öğmen’le de yemek yemiş olduğu Fatih Çekirge’nin 8 Şubat tarihli yazısından okunabilir. Utançtır!

McChrystal açıklamaları ise İran’la değil Afganistan’la ilgilidir. McChrystal, Türk askerinin Kabil ve çevresinde güvenliği sağlama ve ayaklanmalarla mücadelede etkinleşen rolünü açıkladı. Gerisini Radikal’in haberinden alarak doğrudan okumakta yarar var:

”Türk birliklerinin gayriresmi rolleri var, ayaklanmaya karşı mücadele. Orada da çok başarılılar. Afgan birliklerini, ilk eğitimden sonra sahaya göndereceğiz. Afgan güçlerinin yanına o bölgeden sorumlu ittifak gücünü vereceğiz. Mesela Türk birlikleri Afganarla birlikte devriyeye geziyor. Aktif operasyonların dışında değiller.”

Robert Gates ise, bu durumdan memnuniyetini Ankara’ya “Türk askeri bizim öncü gücümüz, elimiz-kolumuz” sözleriyle iletmiş oluyor.

Birkaç ay öncesine kadar büyük tartışma sebebi olan, Türk askerinin Afganistan’da muharip güç olup olmayacağı tartışması hatırlardadır ve taze’dir. Öyleyse, sormak gerekir, bu açıklama neyin nesidir? Bu, Türk askerinin Afganistan’da sessiz sedasız muharip güce dönüştürülmesi değildir de nedir? Genelkurmay ve hükümet yetkilileri derhal açıklama yapmak zorundadır.

Bir yanda Amerika-İran gerilimi, öteki tarafta Afgansitan’da kızışan savaş. Bir elde füze kalkan yerleştirme tartışmalarıyla anılan diğer elde sessiz sedasız savaşa sokulan bir ülke, Türkiye. Ortadoğu ısınmaktadır. Ortadoğu’nun gündemine yetişmek zorlaşacaktır.

İlkan Ceylan
Odatv.com